Subsidies
Lokaal jeugdbeleid Landelijk georganiseerde jeugdverenigingen Cultuureducatieve verenigingen Verenigingen informatie en participatie Politieke jongerenbewegingen Experimentele projecten Projectoproepen Jeugdhuizen Internationale projecten Jeugdverblijfcentra Brede school Organisaties kansengroepen Grootschalige jeugdevenementen Verenigingen met bijzondere opdracht Tewerkstelling
Kadervorming en attesten Vlaams jeugd- en kinderrechtenbeleid Kinderrechten Internationale samenwerking Uitleendienst Kampeermateriaal Begroting Onderzoek Beleidsdocumenten Fiscale aftrek kinderopvang Publicaties Parlementaire vragen en initiatieven

Buitenspelen



Situering

Als oude en jongere volwassenen herinneringen ophalen over hun kindertijd en anekdotes vertellen, gaat het vaak over (te) hoog in bomen klimmen, onvindbare kampen bouwen, de vele uren die op straat werden gesleten,… Buitenspelen, en dan vooral buitenspelen in de publieke ruimte, was voor vele volwassenen een inherent deel van hun kindertijd.

Voor de huidige generatie kinderen en tieners blijkt buitenspelen niet langer vanzelfsprekend. Velen onder hen beleven geen avonturen in het bos, gaan niet alleen op stap en kennen hun buurt alleen nog als het decor van de achterbank. Hoewel de meerwaarde van buitenspelen intuïtief aangevoeld en erkend wordt, blijken verschillende hinderpalen de deur naar buiten te blokkeren voor de huidige generaties kinderen en tieners.

Vanuit deze vaststelling schoof de Vlaamse overheid buitenspelen als relevant thema naar voor. Daardoor wil ze de huidige situatie (kinderen spelen zeer weinig en op beperkte ruimte buiten) ombuigen naar een situatie waarin buitenspelen sociaal aanvaard is, waarin er ruimte is om het te doen en kinderen de mentale ruimte en vrijheid krijgen om te kiezen voor buitenspelen. Daarbij werd een groeipad op twee assen naar voor geschoven:

  1. van georganiseerd, beschermd, begeleid, in een open speelaanbod naar autonoom spelen en ongeplande contacten
  2. van veilig binnen, in de eigen tuin naar de straat, het speelbos, de wilde natuur.

Bedoeling van het hele project is verschillende aspecten en domeinen van buitenspelen te belichten. Belangrijk daarbij is dat de beleving van kinderen en tieners centraal staat en dat hun stem gehoord wordt. Tot slot moet het thema buitenspelen ook gekaderd worden in het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind, meer bepaald het recht op een autonome vrije tijd en het recht op spelen.

Buitenspeeldag 2016

Negende Buitenspeeldag opnieuw recordeditie!

Met maar liefst 382 buitenspeellocaties in 240 gemeenten was de Buitenspeeldag 2016 opnieuw een overweldigend succes. Ter vergelijking: vorig jaar strandden we op 300 locaties in 233 gemeenten. Er is ook een duidelijke trend zichtbaar: steeds vaker is er een aanbod van meerdere kleinschalige en buurtgerichte initiatieven in plaats van alleen massa-evenementen. Vaak wordt samengewerk met het lokale jeugdwerk, (brede)scholen en BKO's.

BuitenspeeldagSamen met VVJ (Vereniging van Vlaamse Jeugddiensten), ISB (Vlaams Instituut voor Sportbeheer en Recreatiebeleid) en een aantal TV-zenders organiseert de Vlaamse overheid jaarlijks een Buitenspeeldag. De eerste vond plaats op 25 juni 2008. Met de organisatie van de Buitenspeeldag wil de Vlaamse overheid één keer per jaar via een uitgebreide actie de aandacht vestigen op het belang van buitenspelen én sporten in de publieke ruimte. De Buitenspeeldag 2016 vond plaats op 13 april.

Lokale besturen aan zet

Doel van de Buitenspeeldag is een duidelijk signaal te geven aan kinderen, ouders en jeugdwerkers dat er een gezond evenwicht moet zijn tussen voldoende bewegen en televisiekijken of surfen. Daarbij spelen de lokale besturen een belangrijke rol: zij worden via hun jeugd- en sportdiensten opgeroepen om deel te nemen en activiteiten te organiseren. Heel wat steden en gemeenten zetten die dag een ruim en divers aanbod aan initiatieven op: van speelstraten over buurtsport op pleintjes tot grote evenementen in het park of speelbos. Veelal werken ze daarvoor samen met lokale jeugd- en sportverenigingen, scholen, buurtcomités, enzovoort. Belangrijk is ook dat alle activiteiten gratis worden aangeboden, zodat de Buitenspeeldag toegankelijk is voor alle kinderen en jongeren.

De Buitenspeeldag wil dan ook dé feestdag van het buitenspelen zijn. Maar tegelijk ook een stimulans voor het lokale niveau om in voldoende buitenspeelmogelijkheden te blijven voorzien, het hele jaar door.

Gemeentebesturen of organisaties die willen meedoen, moeten zich jaarlijks registreren. Daarna kunnen ze hun activiteiten invoeren in de UITdatabank en promotiemateriaal aanvragen bij ISB en VVJ. Kinderen die willen meespelen, kunnen op www.buitenspeeldag.be bekijken wat er allemaal te beleven valt in hun stad of gemeente.

TV-zenders gaan op zwart

De Buitenspeeldag vindt meestal plaats op de laatste woensdag voor de paasvakantie (in 2016 uitzonderlijk op de eerste woensdag na de paasvakantie). Op die dag zetten de kinderzenders Nickelodeon, Ketnet,VTMKZOOM en sinds 2016 ook Studio 100 TV tussen 13 en 17u hun programma's en websites op zwart. In plaats daarvan krijgen kinderen de boodschap dat het tijd is om buiten te spelen en te ravotten.

De vier zenders besteedden in de paasvakentie al heel wat aandacht aan de Buitenspeeldag. Zo gaven bekende schermgezichten buitenspeeltips en zetten de zenders leuke buitenspelletjes op hun websites. Nieuw dit jaar is een Buitenspeeldag-app voor de smartphone, waarmee de organisatoren of de kinderen zelf hun leukste buitenspeelfoto's kunnen delen en elkaar kunnen inspireren. En zo weerklinkt de buitenspeelboodschap meteen ook op de sociale media!

Andere initiatieven in het kader van het thema buitenspelen

Onderzoek Buitenspelen

De Vlaamse overheid erkende ook de noodzaak naar meer onderzoek over buitenspelen. Ze gaf Kind & Samenleving vzw en de KULeuven in 2008 de opdracht dat onderzoek te voeren. De onderzoeksresultaten bevestigen en versterken de hierboven geformuleerde verwachtingen: de speelindex, die gemaakt is op basis van observaties, toont aan dat het aantal buitenspelende kinderen zowat gehalveerd is in de afgelopen 25 jaar.

Meer informatie over het onderzoek Buitenspelen


Colloquium Buitenspelen

Op 13 februari 2009 werd een colloquium Buitenspelen georganiseerd. Daarop werden de resultaten van het onderzoek voorgesteld. Een aantal inspirerende sprekers benadrukte het belang van buitenspelen en het nemen van gepaste beleidsmaatregelen. De afdeling Jeugd maakte een verslagboek over het colloquium.

Verslagboek colloquium Buitenspelen


Goe Gespeeld!

In het kader van de Goe Gespeeld-actie van V!rus werd een brochure ontwikkeld die gericht is naar jeugdraden, lokale jeugdwerkers en begeleiders van jeugdwerkorganisaties. De brochure moet hen warm maken voor het thema (avontuurlijk) buitenspelen en hen een hele reeks buitenspeeltips en -tricks meegeven die ze in hun eigen werking of vereniging kunnen toepassen.

Meer informatie: www.goegespeeld.be

Contactpersoon Buitenspeeldag

Kristof Gaublomme
Afdeling Jeugd
[t] 02 553 68 88
@ kristof.gaublomme@cjsm.vlaanderen.be